سالم‌سازی فضای مجازی با توليد انبوه محتوایِ «معروف»

  • دسته: مصاحبه
  • سعيد بهمنی
  • بازدید: 2,039 views

خبرگزاری ایکنا
توليد انبوه محتوای «معروف» موجب سالم‌سازی فضای مجازی می‌شود

گروه وبلاگ و IT: موضوعی كه در بحث امر به معروف و نهی از منكر بايد با آن توجه كرد توليد انبوه محتوای معروف و گسترش فضای سالم دينی در اين فضا است. اين گستره آن‌چنان بايد گسترش يابد كه هر كاربر در مدت اتصال خود به صورت رندم به يكی از اين فضاهای ايجاد شده متصل شود.

امر به معروف و نهی از منكر از فرايض دين مبين اسلام است كه به قصد اصلاح هنجارهای اجتماعی وضع شده‌است. در عصر ما اينترنت و نرم‌افزار سهم و وقت زيادی از زندگی ما را به خود اختصاص داده‌است. اصلاح هنجارهای غيردينی در اين فضا يك ضرورت انكارناپذير است.

فضای مجازی به دليل تكثر گفتمان در آن، قابليت‌ها و آفت‌های برای امر به معروف و نهی از منكر دارد. اگر امر به معروف در فضای مجازی را مبتنی بر همكاری مشاركتی و بر اساس همفكری و فعاليت بر مبنای دانش و شناخت بدانيم «گفتمان» در فضای سايبر موجب ارتباط با مخاطب و گرويدن به سمت معروف است.

اما تكثر گفتمانی در فضای مجازی آفت امر به منكر را نيز دارد. در اين فضا در عين‌حال كه قابليت تبليغ برای تفكر ما وجود دارد اين تكثر اجازه تبليغ ضددينی را نيز در اين فضا ايجاد می‌كند.

يكی ديگر از مزايايی انجام اين فريضه در فضای مجازی برطرف كردن نارسايی‌های فرهنگی جامعه حقيقی است. جامعه ما نارسايی‌های فرهنگی بسياری دارد، كه می‌توان اين نارسايی‌ها را در فضای مجازی مطرح و از اين راه آنها را برطرف كرد.

يكی از مصاديق بارز نهی از منكر در فضای مجازی جلوگيری از توليد محتوای غيرمطلوب است كه بايد به شكل درست و قانونی خود رعايت شود. اما سؤال اين است كه با توجه به همان خصوصيت تكثر در اين فضا چگونه بايد از توليد اين‌گونه محتواها جلوگيری كرد؟

فيلترينگ شايد اولين ايده‌ای باشد كه به ذهن خطور كند اما يقيناً بهترين راه نيست. عبور از فيلترينگ برای كاربران حرفه‌ای اين فضا چندان سخت نيست و صد البته اين كه قابليت فيلر همه‌ اين‌گونه محتويات وجود ندارد و مهم‌تر از اين دو دليل تعيين‌كننده اين معيار چه چيزی و چه كسی خواهد بود؟

اما راه حل بهتری كه به ذهن خطور می‌كند توليد انبوه محتوای معروف و گسترش فضای سالم دينی در اين فضا است. اين گستره آن‌چنان بايد گسترش يابد كه هر كاربر در مدت اتصال خود به صورت رندم به يكی از اين فضاهای ايجاد شده متصل شود.

حجت‌الاسلام «سعيد بهمنی»:

محيط مجازی می‌تواند زمينه بسيار مساعدی برای تذكر خوبی‌ها و هنجارها و هشدار نسبت به بدی‌ها و كج‌روی‌ها نيز قرار گيرد

حجت‌الاسلام «خدامراد سليميان»، مدير گروه حديث پژوهشكده انتظار نور، در گفت‌وگو با خبرگزاری قرآنی ايران(ايكنا)، در مورد اينكه آيا می‌توان مفهوم امر به معروف و نهی از منكر را وارد فضای مجازی كرد، گفت: مفاهيم دينی را می‌توان از طريق فضای مجازی منتقل كرد و اين موضوع جزو بحث‌هايی است كه مورد توجه علاقه‌مندان به مباحث دينی قرار گرفته‌است.

وی ادامه داد: طبيعی است كه به تناسب زمان و پديد آمدن بخشی از فناوری‌هايی كه به‌صورت بسيار سريع در جامعه انسانی رشد پيدا می‌كند، در خدمت گرفتن اين ابزار در بيان موضوعات دينی بسيار كار پسنديده و مهمی است.

سليميان با اشاره به اينكه كسانی تلاش می‌كنند در راه‌های غيرصحيح از اين ابزار روز استفاده كنند، اظهار كرد: برخی كاربران اينترنت كه در راه‌های غير اخلاقی فعاليت می‌كنند سعی دارند كه تفكرات خودشان را رواج دهند و لحظه‌ای از استفاده از اين ابزارها درنگ نمی‌كنند و به‌صورت فراگير و فراوان از آنها استفاده می‌كنند.

مدير گروه حديث پژوهشكده انتظار نور متذكر شد: بنابراين به استخدام درآوردن ابزاری كه نوپديد است و می‌تواند مخاطب بسيار وسيعی را مورد خطاب قرار دهد، برای ترويج مفاهيم دينی بسيار مهم است.

حجت‌الاسلام «سعيد بهمنی»، مدير گروه علوم قرآنی مركز فرهنگ و معارف قرآن، مفهوم امر به معروف و نهی از منكر را مانند هر مفهوم ديگری قابل ورود به فضای مجازی دانست و گفت: با اين پيش‌فرض كه امر به معروف و نهی از منكر ماهيتاً‌ نوعی يادآوری و تذكر است.

وی ادامه داد: همان‌‌گونه كه محيط مجازی می‌تواند زمينه بسيار مساعدی برای هر گونه آوازه‌گری و تبليغ و در مراتب عالی‌تری محيط مساعدی برای آموزش و ارتقاء سطح آگاهی و مهارت‌های گوناگون باشد، می‌تواند زمينه مناسبی برای تذكر خوبی‌ها و هنجارها و هشدار نسبت به بدی‌ها و كج‌روی‌ها نيز قرار گيرد.

«علی كريمی»، مدير پايگاه وبلاگ‌نويسان ارزشی، با اشاره به كاركرد اجتماعی امر به معروف و نهی از منكر گفت: اگر جامعه اسلامی را به‌عنوان يك موجود زنده فرض كنيم، لازمه مانايی اين موجود پويايی آن است و پويايی آن با تغيير و تحول مداوم ميسر و محقق می‌شود.

وی ادامه داد: جامعه اگر حركت رو به جلو نداشته ‌باشد دچار جمود شده و در برابر تغييرات بيرونی كه بر آن تحميل می‌شود منفعل و در نتيجه مرگ آن رقم خواهد خورد و از طرفی جامعه‌ای كه جواب‌گوی نيازهای اعضايش نباشد و خود را با شرايط روز وفق ندهد به ‌مرور زمان از گردونه خارج می‌شود. مرگ تمدن‌ها و فرهنگ‌ها بدين‌گونه رقم می‌خورد.

كريمی تصريح كرد: اينجاست كه نقش امر به معروف و نهی از منكر كه يك فريضه دينی با كاركرد اجتماعی است بروز و ظهور پيدا می‌كند.

اين كارشناس اينترنت افزود: امر به معروف و نهی از منكر كه يكی از فروع دين اسلام است اثرات و پيامدهايی دارد كه علاوه بر حفظ دين، جامعه اسلامی را به سوی فلاح و رستگاری سوق می‌دهد.

وی ادامه داد: امر به معروف جامعه را رشد می‌دهد و نهی از منكر از سقوط آن ممانعت كرده و از انبار شدن انحرافات و خرافات در آن جلوگيری كرده و نشاط را در آن تزريق می‌كند. جامعه‌ای كه در آن انتقاد سازنده رواج دارد از بی‌عدالتی و تبعيض و بداخلاقی‌های سياسی و اقتصادی رنج نمی‌برد و در واقع می‌توان گفت كه اين فريضه سلامت جامعه را تضمين می‌كند.

حجت‌الاسلام و‌المسلمين «سيداحمد سجادی»، مدير عامل مركز تحقيقات رايانه‌ای حوزه علميه اصفهان، درباره شبيه‌سازی مفهوم امر به معروف و نهی از منكر در فضای مجازی گفت: اين مفهوم تنها به حوزه علميه، دانشگاه و … محدود نمی‌شود. در فضای مجازی هم می‌توان اين مفهوم را اجرايی كرد. چراكه كارگردانان اين فضا انسان‌ها هستند. همان‌طور كه در فضای واقعی نياز به امر به معروف و نهی از منكر است، در فضای مجازی هم اين نياز وجود دارد.

وی يادآور شد: البته روش امر به معروف و نهی از منكر بسته به نوع رسانه به‌طور مثال در فيلم يا سخنرانی تفاوت دارد. بنابراين قالب و روش عملياتی شدن اين موضوع مبتنی به نوع رسانه متفاوت است.

«مهدی زارع»، مدير كلوب نسل جوان و بلاگر «حكومت اسلامی» گروه پرسمان قرآن، امر به معروف و نهی از منكر را مسأله‌ای مختص فضای غير مجازی ندانست و گفت: يك مسلمان در فضای مجازی نيز وظيفه دارد اين واجب دينی كه قرآن هم به اجرای آن سفارش كرده را بجا بياورد.

وی ادامه داد: البته مشخص است كه امر به معروفی كه اثر‌گذار است در اين فضا به علت چهره به چهره نبودن بسيار سخت‌تر است و بايد با ملايمت بسيار زياد و ايجاد اعتماد كه شايد مدت‌ها طول بكشد صورت گيرد، چرا كه هدف از امر به معروف و نهی از منكر صرف رفع تكليف نيست، بلكه هدف اثر‌گذاری است.

حجت‌الاسلام «ناصر شهيدی»، پژوهشگر مركز تخصصی فعاليت‌های پژوهشی حوزه علميه، در‌باره امر به معروف و نهی از منكر در فضای مجازی گفت: امر به معروف و نهی از منكر يك دستور عمومی است و عموم رسانه‌ها بايد با همكاری يكديگر به گسترش اين مفهوم بپردازند.

وی ادامه داد: با توجه به اينكه امر به معروف و نهی از منكر فردی نيست و يك امر اجتماعی است و فضای مجازی هم بيشتر فضايی است عمومی و اجتماعی تا خصوصی و فردی می‌توان مفاهيم امر به معروف و نهی از منكر را وارد فضای مجازی هم كرد.

اين استاد مهدويت اظهار كرد: امر به معروف و نهی از منكر يك دعوت عمومی به سوی خير است بنابراين در خصوص گسترش اين دعوت هيچ استثنايی وجود ندارد و از هر ابزاری می‌توان برای گسترش آن استفاده كرد، بنابراين استفاده از فضای مجازی برای امر به معروف و نهی از منكر می‌تواند بسيار تأثيرگذار باشد.

«فاطمه موسوی»، مدير محتوايی پايگاه وبلاگ‌نويسان ارزشی، تصريح كرد: در هر جا كه دين و شريعت اجازه بدهد می‌توان از بحث امر به معروف و نهی از منكر استفاده كرد و فضای مجازی برای رسيدن به مقصد الهی اين فريضه بسيار سودبخش و مثمر ثمر خواهد بود.

حجت‌الاسلام «مهدی جليلی»، متعلم كارشناسی ارشد مركز تخصصی تبليغ در حوزه علميه قم و وبلاگ‌نويس «يادداشت‌های روحانی» امر به معروف و نهی از منكر را يك وظيفه مهم اجتماعی دانست و گفت: لازمه هر گونه اقدامی در جهت نهادينه كردن امر به معروف و نهی از منكر شناخت خود معروف و منكر و نيز شناخت زمينه‌هايی برای نيل به اين وظيفه مهم اجتماعی است.

وی ادامه داد: بارها در مكان‌ها و زمان‌های مختلف شاهد بوده‌ام كه دوستان با نيت امر به معروف و ترويج ارزش‌های دينی روی به سوی ترويج باورها و علايق خود آورده‌اند و متأسفانه گاهی انديشه‌ها و باورهای آنها دقيقاً مطابق با احكام الهی نبوده‌است.

با توجه به گزارش بالا می‌توان گفت در فضای داوطلبانه اينترنت بلاگران نقش اساسی در توليد محتوا دارند. اينجا است كه نهادهای وبلاگی دينی بايد ورد عرصه شوند و بلاگرن فعال را به سمت توليد محتوای دينی و معروف تشويق كنند.

نهاد دينی بايد وظيفه‌ای را كه بر دوش دارد درست انجام بدهد، برای مثال دفتر توسعه وبلاگ‌های دينی وظيفه تلاش در راه توسعه و غنی‌سازی فضای فرهنگی جامعه با تأكيد بر وبلاگ‌ها و تصحيح ناهنجاری‌های جامعه را دارد. اين نهاد بايد با آموزش نحوی صحيح توليد محتوا به بلاگران در اين راه كوشا باشد.

همچنين نهادهای كه در مراكز دينی فعال هستند رسالتی بالاتر دارند چرا كه بايد متخصصان دينی را نيز بلاگر كنند. در حقيقت با اين عمل انقلابی در توليد محتوای دينی رخ خواهدداد.

+ نوشته شده در  سه شنبه سوم دی 1387ساعت 21:17  توسط سادات علوی



VN:F [1.9.13_1145]
Rating: 0.0/5 (0 votes cast)